NAKAKAGALIT ANG GINAWA NG MAGKALAGUYO

.

.

PART 1 – ANG AKSIDENTE SA ULAN

Noong isang hapon ng Agosto, sa kahabaan ng National Highway ng Lopez, Quezon, tila walang balak huminto ang ulan. Bumubuhos ito nang walang pahinga, mabigat at malamig, na para bang sinasadyang tabingan ang buong paligid. Makapal ang ulap, at ang dilim ay halos lumamon na sa gilid ng kalsada, animo’y isang mahabang bangungot na walang liwanag.

Sa gitna ng rumaragasang patak ng ulan, isang itim na SUV ang humahagibis, binabagtas ang madulas na daan na para bang hinahabol ng oras. Bandang alas-tres ng hapon, sa isang bahagyang kurbada ng highway, biglang dumulas ang hulihang bahagi ng sasakyan. Pilit na kumabig ang driver, ngunit huli na ang lahat. Sa isang iglap, sumalpok ang SUV sa konkretong barrier sa gilid ng kalsada.

Umalingawngaw ang nakabibinging tunog ng naglalabang bakal. Tumilapon ang mga piraso ng bumper sa basang kalsada, kasabay ng pagdurog ng windshield. Yupi ang harapang bahagi ng sasakyan, at ang loob nito ay nabalot ng katahimikang mas mabigat pa kaysa sa ulan sa labas.

Hindi nagtagal, mabilis na rumesponde ang mga rescuer matapos makatanggap ng tawag mula sa isang motoristang nakasaksi ng aksidente. Binuksan nila ang pinto ng SUV at tumambad sa kanila ang katawan ng isang lalaking walang malay. Siya ay kinilala bilang Engineer Raul Vergara, apatnapu’t pitong taong gulang. Malamig ang kanyang balat, at sa kabila ng agarang CPR na isinagawa ng mga rescuer, wala na silang nakapang pulso. Idineklara siyang dead on arrival.

Si Raul Vergara ay hindi basta-bastang tao. Isa siyang manager sa isang kilalang financial institution na nagbibigay ng pautang sa mga pribado at empleyado ng gobyerno. Kilala siya bilang masipag, maingat, at responsable—sa trabaho at sa buhay.

May asawa si Raul na si Liza Vergara, tatlumpu’t limang taong gulang, ngunit hindi alam ng marami na bago pa man siya muling nag-asawa, mayroon na siyang naunang pamilya. Noong taong 2000, ikinasal si Raul sa kanyang kaklase sa kolehiyo na si Maribel Santiago. Isang taon matapos ang kanilang kasal, isinilang ang kanilang nag-iisang anak na babae, si Claris.

Ngunit ang kanilang masayang pamilya ay hindi nagtagal. Noong 2008, pumanaw si Maribel dahil sa komplikasyon ng dengue na hindi agad naagapan. Walong taong gulang pa lamang noon si Claris, at labis siyang naapektuhan ng biglaang pagkawala ng kanyang ina. Sa kabila ng sariling dalamhati, pinili ni Raul na magpakatatag at itaguyod mag-isa ang kanyang anak. Ipinadala niya si Claris sa Maynila upang mag-aral sa isang eksklusibong paaralan, sa tulong ng kanyang mga magulang at kapamilya.

Pagsapit ng kolehiyo, nakakuha si Claris ng scholarship sa isang unibersidad sa California, dahilan upang doon na rin siya tuluyang manirahan sa pangangalaga ng ilang kamag-anak. Unti-unting gumaan ang bigat sa dibdib ni Raul, at sa panahong iyon, muli niyang binuksan ang kanyang puso.

Noong 2013, sa isang business conference, nakilala niya si Liza—matalino, maganda, at palangiti. Madaling nakuha ng babae ang kanyang atensyon. Nagpakasal sila noong 2015, sa kabila ng ilang biro mula sa mga kaibigan ni Raul tungkol sa pagiging palakwento at palabiro ni Liza sa ibang lalaki. Hindi iyon binigyang-halaga ni Raul. Para sa kanya, bahagi lamang iyon ng personalidad ng kanyang asawa.

Sa mga sumunod na taon, nanatili sa isipan ni Raul na siya ay masuwerte—na matapos ang lahat ng sakit na kanyang dinanas, muli siyang binigyan ng pagkakataon ng pag-ibig. Hindi niya alam na ang ikalawang pagkakataong iyon ang magiging simula ng kanyang kapahamakan.

Nang araw na mangyari ang aksidente, si Raul ay galing sa isang business meeting sa Lucena at patungo pa sana sa Gumaca upang makipagkita sa isang contractor. Mag-isa siyang bumiyahe. Iniwan niya ang kanilang family driver na si Benji, tatlumpu’t dalawang taong gulang, upang ihatid si Liza sa Tagaytay, umano’y para sa isang mahalagang pulong.

Ayon sa paunang ulat ng pulisya, mabilis ang takbo ng sasakyan at madulas ang kalsada, dahilan upang mawalan ito ng kontrol. Wala nang ibang binanggit na kahina-hinala. Para sa pamilya at mga kaibigan, ito ay isang malungkot na trahedyang walang sinumang nagnanais na mangyari.

Sa burol ni Raul, dagsa ang mga nakikiramay—mga kaibigan, kasosyo, at mga empleyadong nasa ilalim ng kanyang pangangasiwa. Sa harap ng kabaong, tahimik na nakaupo si Liza. Nakasuot siya ng puting bestida, maayos ang anyo, ngunit kapansin-pansin ang isang bagay: wala ni isang patak ng luha sa kanyang mga mata. Walang nagtanong, walang nagduda. Sa isip ng lahat, marahil ay nauubos na ang kanyang luha o marahil ay pinipilit lamang niyang magpakatatag.

Ngunit isang linggo matapos ilibing si Raul, nagsimulang makaramdam ng hindi mapakaling kutob ang kanyang kapatid na si Arturo Vergara. Isang tawag mula sa isa sa mga rescuer ang gumulo sa kanyang isipan. Ang lalaking may karanasan sa automotive repair ay nagbanggit ng isang detalye na hindi niya makalimutan—may napansin daw itong kakaiba sa SUV habang inaalis nila ang bangkay ni Raul.

Ayon sa rescuer, tila may sinadyang luwagan sa brake hose, at may bakas ng langis sa bahagi ng brake system—isang bagay na hindi pangkaraniwan at maaaring magdulot ng unti-unting pagkawala ng preno habang umaandar ang sasakyan. Lalong nagulat si Arturo. Kilala niya ang kanyang kapatid bilang maingat magmaneho at masinop sa maintenance ng sasakyan.

Mas lalong tumindi ang kanyang hinala nang maalala niyang wala ni isang kopya ng dashcam footage mula sa mga araw bago at mismong araw ng aksidente. Wari bang may sinadyang magbura.

Doon nagsimulang magtanong-tanong si Arturo. Unti-unting lumabas ang mga bulung-bulungan—na matagal nang malapit si Benji kay Liza, na madalas silang makitang magkausap kapag wala si Raul. Hindi pa sapat ang lahat upang mag-akusa, ngunit sapat na iyon upang magpasya si Arturo na kumilos.

Lumapit siya sa NBI, dala ang kanyang mga hinala at ang iisang layunin: malaman ang katotohanan, gaano man ito kasakit.

PART 2 – ANG KATOTOHANANG HINDI NAITAGO

Tahimik ang opisina ng National Bureau of Investigation sa Maynila nang ipatawag si Arturo Vergara makalipas ang halos dalawang linggo ng masinsinang pagsusuri. Sa loob ng isang maliit na silid, ipinakita sa kanya ng cyber forensics team ang mga file na matagumpay nilang na-recover mula sa sirang dashcam ng SUV ni Raul. Habang lumalalim ang gabi, lalong luminaw ang isang katotohanang matagal nang gustong itago.

Sa unang video, malinaw na makikita ang loob ng garahe ng bahay ni Raul dalawang araw bago ang aksidente. Nasa frame si Benji, nakasando, pawis na pawis, habang dahan-dahang binubuksan ang hood ng SUV. Ilang minuto siyang may kinakalikot sa ilalim ng makina, partikular sa bahagi kung saan matatagpuan ang brake system. Hindi niya alam na naka-activate ang motion detection ng dashcam—awtomatikong nagre-record tuwing may galaw. Ang bawat segundo ng video ay parang kutsilyong unti-unting bumabaon sa dibdib ni Arturo.

Hindi pa doon natapos ang lahat. Isinunod ng NBI ang isa pang ebidensya: CCTV footage mula sa isang auto parts shop sa bayan ng Lucena. Nakuhanan si Benji na bumibili ng brake fluid at isang bihirang klase ng fitting—isang piyesang ginagamit lamang sa iilang modelong katulad ng SUV ni Raul. Kinumpirma pa ng tindero na personal niyang nakausap si Benji noong araw na iyon, at malinaw sa resibo ang petsa at oras ng transaksyon.

Dahil dito, nagpasya ang NBI na magsagawa ng discreet surveillance sa loob ng tatlong linggo. Tahimik ngunit sistematiko nilang minanmanan ang galaw nina Liza at Benji. Isa-isang naitala ang kanilang mga lihim na pagtatagpo sa isang apartel sa Lucena, mga oras na malinaw na wala si Raul at may sapat na palusot si Liza sa kanyang pamilya at mga kakilala.

Habang nakaupo si Arturo sa harap ng imbestigador at pinapanood ang mga larawang inilalatag sa mesa, doon niya lubos na naramdaman ang lalim ng galit—galit hindi lamang para sa pagkawala ng kanyang kapatid, kundi para sa kataksilan at kasakiman ng mga taong pinakamalapit dito. Tahimik siya, walang imik, ngunit matalim ang kanyang tingin. Alam niyang papalapit na ang araw ng paniningil.

Dumating ang itinakdang operasyon noong Nobyembre 2018. Maagang kumilos ang mga tauhan ng NBI. Dalawa ang target: si Liza, na nasa bahay ng kanyang mga magulang sa Lucena, at si Benji, na sinusundan na ng mga awtoridad sa isang terminal ng bus patungong Dumaguete.

Sa compound ng pamilya ni Liza, maayos at tahimik ang paligid. Walang ideya ang sinuman sa kung anong mangyayari. Tahimik na pumasok ang mga ahente, tangan ang warrant of arrest. Natagpuan si Liza sa sala, naghahanda para sa kanyang pag-alis. Nagulat siya at noong una’y tumangging sumama, pilit na itinatanggi ang lahat, ngunit wala na siyang magawa nang basahin sa kanya ang sakdal.

Samantala, sa terminal ng bus, isang undercover agent ang umupo malapit kay Benji na abala sa kanyang cellphone. Sa sandaling marinig ang signal mula sa team leader, sabay-sabay siyang dinampot. Hawak pa niya ang ticket at ID na gagamitin sana sa kanyang biyahe. Wala nang pagkakataong tumakas o magtago.

Sa korte, masinsinang inilatag ng prosecution ang lahat ng ebidensya: ang dashcam footage kung saan makikitang sinadyang pakialaman ni Benji ang SUV, ang CCTV mula sa auto parts shop, at ang testimonya ng rescuer at ng mekanikong nagsuri sa brake system. Isa-isa ring tinawag ang mga saksi na nagpatibay sa salaysay ng sabwatan.

Nang magsimula ang paglilitis, umuwi si Claris mula California upang personal na dumalo sa mga unang pagdinig. Tahimik siyang nakaupo sa likod ng courtroom, hawak ang maliit na itim na clutch na naglalaman ng lumang family photo nila ng kanyang ama at ina. Sa tuwing binabanggit ang pangalan ni Raul, hindi niya maitago ang pamumula ng kanyang mga mata.

Lalong bumigat ang kaso nang masuri ang mga cellphone nina Liza at Benji. Sa mga na-recover na text messages at chat, malinaw ang kanilang lihim na relasyon at ang detalyadong plano kung paano nila tatanggalin si Raul sa kanilang landas. May mga usapan tungkol sa mga palusot na biyahe, mga oras ng pagkikita, at ang eksaktong iskedyul ni Raul na ginamit upang tiyakin na magtatagumpay ang kanilang balak.

Nadiskubre rin sa bank records ang ilang kahina-hinalang transaksyon. Ilang araw bago ang aksidente, may malaking halagang nailipat mula sa isang account na pag-aari ni Raul—na pinirmahan mismo ni Liza bilang co-owner. Maliwanag na bahagi ito ng paghahanda para sa planong paglipat nila sa Negros matapos mawala si Raul.

Pilit na itinanggi ni Liza ang kanyang partisipasyon at sinisi si Benji bilang nag-iisang may sala, ngunit iba ang sinasabi ng ebidensya. Sa huli, pinayagan ng korte ang kasong parricide laban kay Liza at murder laban kay Benji, kapwa may bigat ng premeditation at conspiracy.

Matapos ang halos isang taon ng paglilitis, dumating ang araw ng hatol noong Oktubre 2019. Mainit ang hapon, ngunit malamig ang loob ng courtroom habang binabasa ng hukom ang desisyon. Parehong nahatulan sina Liza at Benji ng reclusion perpetua. Ayon sa korte, lahat ng insurance claims at yaman na dapat mapunta kay Liza ay ililipat sa pangalan ni Claris, bilang nag-iisang lehitimong tagapagmana ni Raul.

Itinalaga si Arturo bilang tagapamahala ng mga ari-arian ng kapatid, tiniyak niyang mananatiling nasa mabuting kamay ang lahat habang ipinagpapatuloy ni Claris ang kanyang pag-aaral sa ibang bansa.

Habang inihahatid palabas ng korte ang mga nahatulan, wala na silang nagawa kundi tanggapin ang kanilang kapalaran. Sa huli, malinaw ang naging mensahe ng lahat ng nangyari: ang kasakiman at kataksilan ay laging may kaparusahan, at ang katotohanan—kahit gaano katagal itago—ay laging lilitaw.