Bahagi 3: Ang Lihim ng Nakaraan

Sa pagdaan ng mga araw, mas lalong lumalala ang pakiramdam ni Daniel na mayroong hindi maipaliwanag na nangyayari sa kanyang buhay. Habang patuloy niyang inaalala ang mga kaganapan sa nakaraan, natutuklasan niyang may mga piraso ng kanyang buhay na hindi siya pwedeng balewalain. Kung titingnan mula sa labas, mukhang normal lang ang kanyang buhay: ang pag-aalaga sa kanyang pamilya, ang pagiging tagapayo ng mga kabataan sa kanilang barangay, at ang pagiging masaya sa kanyang simpleng buhay. Ngunit ang mga tahimik na gabing iyon ay puno ng mga tanong na walang sagot.

Isang araw, habang naglalakad siya sa tabi ng ilog, nakatagpo siya ng isang matandang babae. Hindi ito isang ordinaryong tao—ang kanyang mga mata ay puno ng mga kwento na parang siya ay isang buhay na almanak ng mga nangyari sa buong bayan. Si Lola Maria, isang babaeng may hindi matatawarang alon ng karunungan sa kanyang mata, ay nakatayo sa tabi ng puno ng mangga, nakatingin sa malayo. Si Daniel ay lumapit sa kanya, nag-iwas ng mata ngunit hindi maiwasang mapansin ang kalungkutan sa mata ng matanda.

“Anak, alam ko kung ano ang hinahanap mo,” sabi ni Lola Maria, na parang nabasa ang kanyang mga iniisip. “Ang mga tanong na hindi mo kayang sagutin, mga lihim na matagal nang nakatago. Pero tandaan mo, may mga bagay na mas mabuting hindi na malaman pa.”

Dahil sa matinding kuryusidad, nagpasya si Daniel na magtanong. “Lola, ano ba ang nangyari noong gabing iyon? Ang gabing iniwan ko siya at hindi ko na siya muling nakita.”

Tumango si Lola Maria, at nagpasya siyang maglahad ng isang kwento—isang kwento na magbabago ng takbo ng buhay ni Daniel. “Noong kabataan ko,” simula niya, “mayroong isang kwento ng isang batang babae na katulad mo, si Althea. Siya’y isang batang masayahin, puno ng pangarap, at ang buhay niya ay puno ng mga pag-asa. Ngunit ang mga pangarap ng batang iyon ay nauurong nang siya ay mawalan ng pag-asa sa kabila ng lahat ng pagsubok.”

Napakunot ang noo ni Daniel, ngunit pinilit niyang makinig. “Si Althea ay anak ng isang pamilya ng mang-uukit ng kahoy sa aming baryo. Isang araw, nagdisappeared siya. Walang nakakaalam kung ano ang nangyari sa kanya—nawalan siya ng mga kaibigan at tuluyan siyang nawala sa mga mata ng mga tao. Ngunit may isang lihim na hindi alam ng marami. Ang batang babae ay hindi lang basta nawawala. Ang kanyang pagkawala ay bahagi ng isang mas malalim na kwento.”

Habang nagsasalita si Lola Maria, nagsimula ng magbukas ang mga naisip ni Daniel. Ang kwento ng batang si Althea ay hindi malayo sa kwento ng kanyang asawa. “Lola, paano mo nalamang hindi lang siya nawawala? Anong ibig mong sabihin?”

Ngumiti si Lola Maria, ang kanyang mga mata ay kumikislap ng kaunti, tulad ng liwanag mula sa isang napakagandang alon. “Ang katotohanan ay may mga taong pinipiling mawala. May mga pagkakataon na ang mga tao ay nagiging bahagi ng mas malaking plano. Si Althea ay nahulog sa isang masalimuot na pook, isang pook na magpapaalala sa mga tao ng mga kwento na hindi nila kayang tanggapin. Si Althea, tulad mo, ay naglalakbay upang tuklasin ang mga lihim na may kinalaman sa mga kaharian ng nakaraan.”

Sumunod si Daniel, nang hindi pa rin maunawaan kung ano ang ibig sabihin ng matandang babae. “Ano ang ibig mong sabihin, Lola? Ano ang kaharian ng nakaraan?”

Sa gabing iyon, hindi lang si Daniel ang nakatanggap ng mga sagot. Pati ang mga nakaraan ng buong bayan ay muling ipinanganak. Ang mga lihim na nakatago sa mga malalim na pag-iisip at alaala ay nagbukas ng mga bagong pinto—isang pinto na may pag-asang muling makita ang mga nawawalang mahal sa buhay.