“Pulis na Mayabang, Napaluhod – Isang Pihit Lang ng Kamay ng Matanda, Muling Bumisita ang Bunga ng Kapangyarihan!”

Bakit nga ba may mga tao na feeling entitled? Pulis na mayabang, nagsisilbing halimbawa ng lakas ng estado, pero may isang matandang lalaki na magpapakita ng kakaibang lakas.

Sa isang matahimik na kanto ng Barangay Pagkakaisa, isang mainit na araw ng Hulyo, isang malaking insidente ang magpapakita kung paano ang kapangyarihan at kapalaluan ng mga taong may posisyon ay minsan nauurong at natututo ng matinding leksyon. Ang lahat ay nagsimula sa isang maliit na hidwaan sa pagitan ng isang mayabang na pulis at isang matandang lalaki, na akala ng marami ay walang magagawa laban sa makapangyarihan sa lipunan.

Si P/Sgt. Ricardo “Rico” Sanchez, isang pulis na kilala sa kanyang lakas ng loob at walang takot na diskarte sa pag-aayos ng mga kaso, ay naatasang magsagawa ng isang routine patrol sa Barangay Pagkakaisa. Hindi lingid sa kaalaman ng mga tao, si Rico ay may mataas na tingin sa kanyang sarili. Kadalasang pinagmamalaki ang kanyang pagiging matapang at mahigpit sa mga usapin, kaya naman ang isang araw ng simpleng misyon ay magbubukas ng pinto para sa isang di-inaasahang pagbabago sa kanyang buhay.

Habang nagsasagawa ng kanyang trabaho, isang insidente ang nangyari sa isang kanto ng barangay kung saan siya nakatagpo ng isang matandang lalaki na may hawak na mga kahon ng mga paninda. Agad na inatasan si Rico na magsagawa ng operasyon laban sa matandang lalaki na inaakusahan ng ilegal na pangangalakal.

“Ikaw, matanda, bakit hindi ka nag-iingat?!” sigaw ni Rico habang ang mga mata niya ay matalim na tinitingnan ang lalaki. Wala itong takot o paggalang, tanging galit at mataas na tingin sa kanyang kapangyarihan ang siyang namutawi sa kanyang mga mata.

Ang matandang lalaki, si Mang Ernesto, ay hindi agad tumugon. Sa halip, itinaas niya ang kanyang kamay, na may hawak na isang simpleng piraso ng kahoy. Sa unang tingin, tila wala itong ibig sabihin, ngunit ang lihim na lakas na nakatago sa kanyang galak at kalmadong anyo ay mabilis na nagpakita ng epekto.

Isang pihit lang ng kamay ni Mang Ernesto, at mabilis na bumagsak ang matigas na kamay ni Rico. Ang isang simpleng galaw na tila walang kuwentang aksyon ay nagpadapa sa mataas na pulis na mayabang. Hindi makapaniwala ang mga saksi sa kabila ng pagkatalo ng isang taong may posisyon sa gobyerno. Napatigil ang buong barangay, pati na rin si Rico, na nakahiga sa lupa, hindi na kayang magtanggol ang kanyang sarili mula sa isang simpleng pamamaraan na matagal nang nakatago sa puso ng matanda.

Si Mang Ernesto, na tila walang kaalaman sa mga plano ng mga tao sa paligid, ay nagsimulang magsalita: “Hindi ang lakas ng katawan, anak, ang tunay na kapangyarihan sa mundong ito, kundi ang lakas ng pagkatao at ang disiplina ng pag-iisip.”

“Pinili mo bang mang-api at magyabang sa mga hindi kayang tumayo sa harap mo? Ang ganyan, hindi mo kailanman matutunan nang mabilis,” dagdag pa ni Mang Ernesto habang tinutulungan si Rico na makabangon mula sa pagkadapa.

Ang mga tao sa paligid ay nagsimula nang magtanong at mag-usisa tungkol sa misteryosong matandang lalaki. Ang mga hindi nakakaalam ay nagsabing siya ay isang retiradong guro, isang tao na may matinding disiplina at pilosopiya sa buhay. Ang kanyang mga kamay ay nagsilbing armas, hindi dahil sa lakas ng katawan, kundi sa mala-bangis na tindi ng mga natutunan niyang kasanayan at karanasan.

Tulad ng isang matandang puno na dumaan na sa maraming bagyo, si Mang Ernesto ay may kwento ng buhay na puno ng kahulugan. Bago pa man dumating ang insidenteng iyon, siya ay isang tanyag na guro sa kanilang komunidad. Dahil sa hindi inaasahang pangyayari, siya ay nagpatuloy sa pagtuturo sa mga kabataan tungkol sa tunay na lakas ng tao—ang disiplina at respeto sa isa’t isa.

Si Rico, na nakatayo na at pinipilit kalimutan ang kabiguan, ay nagsimulang mag-isip ng mas malalim na aral mula sa matandang guro. Hindi niya inasahan na matututo siya ng isang malaking leksyon mula sa isang tao na hindi niya inaasahan.

“Masakit, Mang Ernesto,” ang mahinang sambit ni Rico, “pero siguro nga, hindi lahat ng lakas ay nasa katawan.”

Tinutulungan ni Mang Ernesto si Rico, hindi para ipakita ang kahinaan ng pulis, kundi upang ituro ang mas mataas na antas ng moralidad at pagkatao. “Nasa loob mo ang tunay na lakas, anak. Kaya mong baguhin ang mundo, basta’t maging totoo ka sa sarili mo at huwag magpa-apekto sa init ng ulo.”

Sa kabila ng magkasunod na paghihirap, si Mang Ernesto ay naging isang halimbawa ng tunay na lakas at paggalang sa sarili. Mula sa araw na iyon, nagsimula si Rico ng isang bagong kabanata sa kanyang buhay. Sa mga susunod na linggo, nagsimula siyang magtrabaho nang mas tapat at mapagpakumbaba, natutunan niya ang mga aral na hindi kayang ituro ng estado o kapangyarihan.

Sa bawat kanto ng Barangay Pagkakaisa, ang kwento ng “Pulis na Mayabang” ay naging isang paalala sa lahat na hindi lahat ng lakas ay nakasalalay sa posisyon at pisikal na lakas. Ang tunay na lakas ay nasa pagkakaroon ng disiplina, respeto, at ang kakayahang magbago para sa mas mabuting kinabukasan.

Minsan, ang pinakamalaking pagbabago ay hindi nagmumula sa pagbabago ng estado o katayuan, kundi sa pagbabago ng puso at isipan ng isang tao.